İsveç’in NATO üyeliğine ilişkin süreç nasıl ilerleyecek, muhalefetin tutumu ne olacak?
![](https://haber-altinozu.com.tr/wp-content/uploads/2023/10/isvecin-nato-uyeligine-iliskin-surec-nasil-ilerleyecek-muhalefetin-tutumu-ne-olacak-BZRSqXcl.webp)
ANKARA– İsveç’in NATO’ya katılım protokolünün Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından imzalanıp TBMM’ye gönderilmesi sonrasında sürecin nasıl ilerleyeceği ve MHP’nin tutumunun ne olacağı merak ediliyor.
Daha önceki açıklamalarında İsveç’i sert bir şekilde eleştiren ve İsveç’in üyeliğine neredeyse tüm kapıları kapatan Erdoğan’ın bu hamlesi muhalefetin eleştirilerini beraberinde getirse de AK Parti grubu tarafından kabul edildi.
‘İSVEÇ PROTOKOLÜNÜN GELMESİ SÜRPRİZ DEĞİL’
AK Parti heyeti, İsveç’in terörle mücadele kanununda ve anayasasında Türkiye’nin talepleri doğrultusunda bazı kararları değiştirdiğini ve Ankara’ya yönelik silah ambargosunu kaldırdığını hatırlatarak, Erdoğan’ın İsveç protokolünü Meclis’e göndermesinin sürpriz değil beklenen bir durum olduğunu belirtti.
‘HİÇBİR MÜZAKERE SÖZ KONUSU DEĞİL’
Heyet, ‘Erdoğan’ın bir pazarlık sonucu protokolü Meclis’e gönderdiği ve protokolün gönderilmesi karşılığında NATO üyesi ülkelerin Filistin konusunda tavır almasını istemiş olabileceği’ iddialarını yalanladı.
‘SON SÖZÜ KONSEY OLACAK’
İsveç’in Türkiye’nin terörle mücadele konusundaki hassasiyetini gördüğünü ve buna göre adım attığını belirten AK Partili bir kişi, “Cumhurbaşkanımız açıkça ‘Sizin parlamentonuz varsa bizim de parlamentomuz var’ dedi ve Parlamentoyu işaret etti. Bu nedenle son sözü Meclis söyleyecektir” dedi.
‘MECLİS YOĞUN, 2023’TE ÇIKMAK ZOR’
Cumhurbaşkanının, dış politikanın en temel ilkesi olan ‘karşılıklılık’a vurgu yaptığını belirten heyet, ‘İsveç’in attığı adımlar ortadadır ve bundan sonraki adımları izlenecektir’ dedi. İsveç tarafından olumsuz bir gelişme yaşanmadığı takdirde protokolün Meclis’te kabul edilmesinin fazla gecikmeyeceğini kaydeden heyet, “Uzayacağını veya uzayacağını düşünmüyoruz. Makul bir süre içerisinde tartışılacaktır. Ancak Meclis gündeminde iki yasa teklifi var. Ayrıca bütçe görüşmelerine de başlanacak. Dolayısıyla program nedeniyle 2023’e ulaşmak zor görünüyor” dedi.
‘MHP’DE HERHANGİ BİR OLUMSUZ DURUM OLMAYACAK’
MHP’nin İsveç’in üyeliği konusunda ne durumda olacağı da merak konusu. MHP yetkililerine göre İsveç’in NATO üyeliğine itirazları olsa da ittifak ortaklarının alışılmadık bir tutum ortaya koyması sorun teşkil ediyor.
MUHALEFETİN TUTUMU NE OLACAK?
Erdoğan’ın İsveç’e yönelik tutum değişikliği muhalefet kanadının eleştirilerine neden oldu. DÜZGÜN Partili personel, “İade olmadı. “İsveç’in NATO üyeliğine ‘evet’ denmesi neyi değiştirdi?” Sorurken, öneri Meclis gündemine geldiğinde açıklama isteyeceklerini ve genel görüşme talebinde bulunacaklarını söylediler.
NATO’da ‘açık kapı politikasının’ doğru olacağını savunan CHP’nin İsveç’in NATO’ya katılımına karşı çıkmayacağını, Meclis gündemine geldiğinde ‘evet’ oyu verme ihtimalinin yüksek olduğu belirtildi.
HEDEP’in tutumu henüz net değil. Merkez Yönetim Kurulu’nda tutumunu netleştirecek partinin genel kurulda ‘evet’ diyebileceği kaydedildi.
Ne oldu?
Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından İsveç ve Finlandiya NATO’ya üyelik başvurusunda bulundu ancak Türkiye’nin açıklaması sonucunda üyelik onaylanmadı. İmzalanan anlaşmayla iki ülke, Türkiye’nin terörle mücadele konusundaki taleplerini karşılama taahhüdünde bulundu. Türkiye, İsveç’in “terörle mücadele” konusunda yeterli adımı atmadığını, İsveç’te Kur’an yakma protestolarının iki ülke arasında gerginliğe neden olduğunu belirtti. İsveç bu süreçte terörle mücadele konusunda yasal düzenlemeler yaparak Türkiye’nin AB üyeliğini destekleyeceğini duyurdu. Temmuz ayında yapılan NATO zirvesinde İsveç’in katılım protokolünü imzalayarak TBMM’ye sunacağını taahhüt eden Erdoğan, zirvenin ardından şunları söyledi: “Meclisimiz atılan adımları takip edecek ve ülkenin çıkarları doğrultusunda en doğru kararı verecektir. Ülkemiz.”
TBMM Dışişleri Komisyonu’na Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş imzasıyla gönderilen önerinin gerekçesinde, “Bu aşamada Üçlü Mutabakat Zaptı’nda kaydedilen taahhütler, 10 Temmuz 2023 tarihli ortak açıklamada yer alan unsurlar yer alıyor. İsveç’le ikili bağlarımız, bu ülkenin kapsamlı ortaklık ilişkisi ve NATO ile birlikte çalışabilirliği” Güvenlik açısından ulaştığı düzey dikkate alındığında İsveç’in NATO üyeliğinin, Türkiye dahil Avrupa-Atlantik güvenliğine katkı sağlayacağı sonucuna varıldı. “Yukarıdaki düşüncelerle, İsveç’in Kuzey Atlantik Antlaşması’na Katılımına İlişkin Protokolün onaylanması uygun görülmüştür.”